De griepprik en het nieuwe coronavirus

Gepubliceerd: 05 oktober 2020

Zoals in de zomereditie van plus> is aangekondigd: in oktober - november krijg je een uitnodiging voor de jaarlijkse griepprik. Deze uitnodiging wordt verstuurd naar mensen van 60 jaar en ouder en naar volwassenen en kinderen met bepaalde medische aandoening. Hiv is één van de aandoeningen waardoor je een uitnodiging voor de griepprik krijgt. Weet jij al of je de griepprik gaat halen? Lees meer informatie over de griepprik en maak je keuze.

Maar ook mensen met bijvoorbeeld hartklachten of diabetes krijgen een uitnodiging. Ook worden mensen die in de gezondheidszorg werken vaak verzocht om de griepprik te halen. Zo kunnen ze het virus niet overdagen aan patiënten, cliënten en bewoners. De griepprik wordt aangeraden aan mensen met hiv, maar je mag zelf kiezen of je de griepprik haalt of niet.

De griep en COVID-19

Van griep kun je flink ziek worden. Bij griep krijg je vaak koorts, koude rillingen, spierpijn en hoofdpijn. Mensen met griep liggen meestal drie tot vijf dagen in bed. Sommige mensen worden zo ziek dat een ziekenhuisopname nodig is. Het is nog niet bekend of COVID-19 erger verloopt wanneer je ook griep hebt, en of griep erger verloopt als je ook COVID-19 hebt.
De griepvaccinatie beschermt je niet tegen het coronavirus (SARS-CoV-2). Er is geen bewijs dat mensen die de griepprik hebben gehad zieker worden van het nieuwe coronavirus. Je weerstand vermindert niet na een griepprik.

Normaal gesproken reageert ongeveer de helft van de mensen op de uitnodiging voor de griepprik, maar het RIVM denkt dat dit jaar meer mensen komen vanwege het nieuwe coronavirus. Om die reden zijn er dit jaar extra vaccinaties ingekocht.

Griepprik halen

In de uitnodiging staat de datum en tijd waarop je de griepprik kan halen. Wanneer je geen verkoudheidsklachten hebt kun je gewoon naar de huisarts voor de griepprik. Je huisarts neemt maatregelen om besmetting met het coronavirus te voorkomen. Zelf help je mee door 1,5 meter afstand van anderen te houden.

Wanneer je wel verkoudheidsklachten (verkoudheid, hoesten, keelpijn of koorts) hebt, blijf dan thuis en laat je testen op corona. Blijf thuis tot je de uitslag weet. Maak een nieuwe afspraak om de griepprik te halen.

De beste tijd om de griepprik te halen is elk jaar tussen half oktober en half november. Wacht niet te lang met het halen van de prik, het duurt namelijk ongeveer twee weken voordat de griepprik voldoende beschermt tegen griep. Mocht je niet in de gelegenheid zijn om de griepprik in oktober of november te halen, dan kun je dit ook later doen. De bescherming duurt meestal zes maanden, dus ook in december of later heeft het nog zin om de griepprik te halen.

Eigen keuze

Mensen met hiv krijgen waarschijnlijk niet vaker griep dan mensen zonder hiv. Wel heb je meer kans om heel ziek te worden van griep als je ook hiv hebt. Mensen met hiv krijgen vaker een longontsteking, en moeten vaker opgenomen worden in het ziekenhuis. De griepprik wordt dus aanbevolen aan mensen met hiv.

Er is uitgebreid onderzocht wat voor effect de griepprik op mensen met hiv heeft. De griepprik is veilig voor mensen met hiv, ongeacht welke medicatie ze slikken. Als je een laag aantal CD4-cellen (lager dan 100-150 per mm3) hebt, kan het wel zijn dat de griepprik minder goed werkt.

Voordelen en nadelen

Het ene griepseizoen verloopt een stuk heftiger dan het andere griepseizoen, en het is nog niet duidelijk hoe het er dit jaar uit gaat zien. Met de huidige coronamaatregelen (zoals het 1,5 meter afstand houden en vaker je handen wassen) wordt ook het griepvirus minder makkelijk overgedragen.

De griepprik zorgt ervoor dat de meeste mensen geen griep krijgen wanneer ze in contact komen met het griepvirus. Als je ondanks dat je de prik hebt gehaald toch griep krijgt, verloopt de griep milder en is de kans kleiner dat je ernstig ziek wordt. Door de griepprik te halen bescherm je ook anderen in je omgeving.

Een nadeel is dat de prik niet gegarandeerd werkt. De griepprik beschermt niet tegen alle varianten van het griepvirus. Het griepvirus verandert elk jaar, en er moet ieder jaar een nieuwe griepprik ontwikkeld worden. Je kan griep krijgen van een griepvirus dat niet in de griepprik zit. Vaak word je dan wel minder ernstig ziek.

De griepprik werkt minder goed als je afweersysteem niet goed werkt, door bijvoorbeeld een laag aantal CD4-cellen. Er worden dan onvoldoende afweerstoffen gemaakt. Als je dan toch griep krijgt, kan de griepprik ervoor zorgen dat je minder ernstig ziek wordt. De griepverschijnselen zijn vaak minder erg, de kans op longontsteking en andere gezondheidsproblemen is kleiner. Ook is de kans kleiner dat een aandoening die je al hebt (zoals diabetes of hartklachten) erger wordt door de griep.

Hoe werkt de griepprik?

Een griepprik bevat stukjes van dode griepvirusdeeltjes. Omdat deze virusdeeltjes dood zijn, kan je er geen koorts of griep van krijgen. Je immuunsysteem reageert op de gedode griepvirusdeeltjes door afweerstoffen te maken tegen het virus. De reactie op dode virusdeeltjes is minder sterk dan wanneer er een echt griepvirus in je lichaam zou zitten, maar je lichaam kan er wel alvast zijn afweerreactie op ‘oefenen’. Door deze oefening kan je lichaam bij een echt griepvirus beter en sneller reageren. Daardoor wordt de kans op griep kleiner.

Het griepvirus verandert regelmatig. Hierdoor kun je elk jaar griep krijgen, ondanks de afweerstoffen die je lichaam het jaar ervoor gemaakt heeft. De griepprik wordt dus elk jaar vernieuwd. Deskundigen van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) voorspellen welke griepvirussen de komende winter het meest zullen voorkomen. In de griepprik komen dode griepvirusdeeltjes van die virussen. De griepprik beschermt je voor ongeveer zes maanden tegen griep. Als je vorig jaar ook een griepprik hebt gehad, is deze dus uitgewerkt.

Stigma? Meld het!

Vorig jaar had iemand een stigmatiserende oproep voor de griepprik ontvangen. Namelijk dat mensen met hiv speciaal moesten bellen om een afspraak te maken voor de griepprik, terwijl anderen naar het afgesproken inloopuur konden komen. Dit is natuurlijk niet correct, als je hiv hebt kun je gewoon op het inloopuur de griepprik krijgen.
Heb jij ook een uitnodiging ontvangen waarin staat dat mensen met hiv speciaal een afspraak moeten maken? Of bevat de uitnodiging onjuiste en/of stigmatiserende informatie? Laat het ons weten door contact op te nemen met het Servicepunt: ma, di, do van 14.00 – 22.00 uur op 020 – 689 25 77. Of stuur een e-mail naar Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken. met een scan of foto van de brief die je hebt ontvangen. Zo kunnen we ervoor zorgen dat er in de toekomst geen stigmatiserende uitnodigingen meer verstuurd worden.

Geen uitnodiging gehad?

De meeste huisartsen versturen de uitnodiging voor de griepprik eind september. Als je geen uitnodiging hebt gehad, kun je hiernaar vragen bij de huisarts. Mensen met hiv lopen extra risico op ernstige ziekte bij griep, dus wordt de griepprik gratis aangeboden. Als je de griepprik graag wil halen maar je geen chronische ziekte hebt of niet ouder bent dan 60, moet je hier zelf voor betalen. De huisarts kan je vertellen hoeveel het kost.

Meer informatie:

  • nivel.nl over veelgestelde vragen over de griepprik
  • thuisarts.nl over griep voorkomen
  • RIVM over de griep en de griepprik

 

Deze informatie is nuttig